• Wij hebben oog voor het 
mysterie van het leven

Wij hebben oog voor het
mysterie van het leven

Innerlijke ruimte

Innerlijke ruimte

Afgelopen week mocht ik deelnemen aan een panel op een bijeenkomst op de Saxion Hogeschool in Deventer.
 
Tijdens de bijeenkomst werd de nieuwe methode voor het basisonderwijs "Geestelijke stromingen geven" gepresenteerd.
Schrijver Jos van Remundt had mij gevraagd om ons gedicht van Rilke "Wat mij raakt" voorin de methode op te nemen.
Het is het gedicht dat prijkt op onze mooie BMS kaart.
 
De bijeenkomst werd ingeleid door Ahmed Marcouch.
Als lid van de Tweede Kamer en voormalig Stadsdeelvoorzitter van Amsterdam Slotervaart is hij als geen ander bekend met het vraagstuk van de multi-culturaliteit en multi-religieusiteit in ons land.
Ik vond zijn verhaal buitengewoon inspirerend.

Als bestuurder van Marokaanse afkomst en belijdend Moslim nam hij ons mee naar zijn visie op de manier waarop wij betekenis in ons land kunnen geven aan multi-religieusiteit.
Hij riep ons op om de ruimte aan elkaar te geven door de ruimte in onszelf te zoeken.

Leer kinderen hun "innelijke ruimte" en hun "innerlijke vrijheid" te vinden.
Dan zullen zij in de samenleving van straks elkaar de ruimte en vrijheid kunnen geven.
 
Twee leerkrachten verzorgden daarna  voor de zaal een "proeflesje" aan de hand van de methode.
Daarbij gebruikten zij een "praatplaat".
Op de plaat stonden vier godsdiensthuizen getekend: een tempel, een synagoge, een kerk en een moskee.
Voor de vier huizen spelen kinderen op een groot gazon.
Aan de zaal was de vraag wat de plaat bij ons opriep.
 
In het zaalgesprek dat daarop volgde met het panel sprak een van de deelnemers uit dat zij "haar" gebouw op de tekening miste.

Als humanistisch identiteitsbegeleidster in het openbaar onderwijs miste zij een symbolisch gebouw waarin het Humanisme tot uitdrukking wordt gebracht.
 
De vertegenwoordiger van het openbaar onderwijs in het panel ging nog een stapje verder.
Volgens hem werd het tijd dat we nu eindelijk eens artikel 23 van onze grondwet afschaffen.
Dat we godsdienst en levensbeschouwing moeten loskoppelen van het onderwijs.
Dat alle onderwijs in ons land openbaar moet zijn.
En dat we dan eindelijk kunnen gaan werken bij kinderen aan het respect voor elkaar.
Omdat het openbaar onderwijs kinderen niet opzadelt met een levensovertuiging maar leert over de diversiteit aan geestelijke stromingen.
 
En toen gaf de gespreksleider mij het woord.
 
Wat ik met de zaal deelde was dat ons katholiek onderwijs algemeen toegankelijk is.
En dat wij daarmee onze volle maatschappelijke verantwoordelijkheid nemen voor sociale cohesie en respect en verdraagzaamheid.
 
Wat ik met de zaal deelde was dat ik mij op alle plaatsen van de getoonde "praatplaat" in het proeflesje thuisvoel: op het gazon met de kinderen, in de tempel, in de synagoge, in de kerk en in de moskee.

Dat op al die plaatsen voor al die mensen dezelfde levensvragen gelden.
Dat al die gebouwen op die plaat in wezen gebedshuizen zijn waarin mensen komen op zoek naar de stilte.

Dat die stilte hen ten diepste verbindt met wat Marcouch zegt hun "innerlijke ruimte"
Dat al die mensen daar hun diepste ontmoeting mogen hebben.
Op de ene plaats noemen de mensen het hun ontmoeting met Allah , op de andere met de Boeddha, weer op de andere plaats met God.
En sommigen spreken over het in contact komen met "ons ware Zelf".
 
Wat ik met de zaal deelde was dat ons katholiek onderwijs geen godsdienstig onderwijs wil zijn maar religieus onderwijs.
Religieus in de letterlijke zin van het woord.

"Re-ligare": het betekent letterlijk "ons opnieuw verbinden".
Ons onderwijs nodigt de kinderen uit zich elke keer weer opnieuw te verbinden met hun innerlijke ruimte.
Met wie ze werkelijk zijn.
 
Wat ik met de zaal deelde was dat ik elke keer weer geraakt wordt tijdens mijn ontmoetingen met onze 31 schoolteams door de onbevangenheid en verwondering van onze jongere docenten.
Die weinig last lijken te hebben van alle perikelen rondom onze godsdienstige instituties.

Die de moed hebben tot openlijke zelfreflectie en daarmee het betreden van "hun innerlijke ruimte".
Jongere docenten die op een natuurlijke manier inhoud geven aan religieus onderwijs in de ware betekenis van het woord.
 
Wat ik tenslotte op verzoek van Jos van Remundt als afsluiting van de bijeenkomst met de zaal mocht delen was ons gedicht van Rainer Maria Rilke met die prachtige zinnen die mij altijd weer ontroeren:
 
Laten we onze kinderen de kans geven hun eigen stille ontwikkeling te volgen
die door niets en niemand opgejaagd of versneld wordt.
Alles moet rijpen.
Rijpen als een boom die zijn sap niet stuwt
En die stil en rustig staat in de stormen van het voorjaar.
Zonder angst.
Zonder angst dat het straks geen zomer wordt.
Want die zomer komt er toch.
Maar hij komt alleen voor de mensen die rustig kunnen leven.
Die leven alsof de eeuwigheid voor hen ligt
stil en eindeloos.
 
Laten we onze kinderen leren geduld te hebben met de vragen die leven hun hun hart.
Laten we ze leren hun vragen lief te hebben.
Het komt er op aan om alles te leven, ook onze vragen.
Want als we onze vragen leven,
dan leven we misschien
zonder het te weten
op een dag
het antwoord in.
 

Dick Lieftink

<< terug naar overzicht
BMS| Onderwijs met kleur     Archipelweg 135, 8921 VX Leeuwarden     t 058 - 8700 078     info@bms-onderwijs.nl